Trong khoảng thời gian giữa vụ Binance bị hack và cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ ở Mỹ, bản fork Bitcoin được Paul Sztorc chờ đợi từ lâu, có tên là mạng eCash, đã đi vào hoạt động.
Ngày 29 tháng 10, Sztorc, nhà sáng lập LayerTwo Labs và động lực chính thúc đẩy các đề xuất Bitcoin Drivechain BIP300 và BIP301 , đã ra mắt một bản fork Bitcoin riêng, được thiết kế để đưa các khoản thanh toán, quyền riêng tư và những ứng dụng khác vào một mạng lưới xây dựng trên mã nguồn của Bitcoin.
“Chúng ta cần chủ động phá hoại các chính sách ‘suy giảm tăng trưởng’ đang giết chết Bitcoin,” Sztorc nói với Magazine.
“Chúng tôi muốn tìm ra những người thực sự xây dựng Bitcoin và trao cho họ công cụ để thực sự đổi mới. Chúng tôi chỉ cần những người có tư duy cởi mở, chấp nhận rủi ro và đi ngược số đông đến xây dựng.”
Bản hard fork mang lại cho những người nắm giữ Bitcoin đủ điều kiện một khoản lợi bất ngờ thú vị: số dư BTC tương đương của họ trên chuỗi mới, dưới dạng token gốc ECX.
Vậy eCash mang lại những lợi ích gì cho các nhà phát triển, và những HODLer Bitcoin thực sự có thể làm gì với số coin mới của mình?
eCash là gì?
Được LayerTwo Labs của Sztorc phát triển, eCash là một bản hard fork riêng của Bitcoin, ra đời từ sự thất vọng của Sztorc trước một số “câu chuyện về sự tự mãn” và “sự độc hại mang tính giáo phái” mà ông tin là đã kìm hãm Bitcoin.

Sztorc bác bỏ những chỉ trích về tính bảo mật của Drivechain. Nguồn: archive.ecash
Đổi mới chính của mạng là Drivechain, một hệ thống trao cho các nhà phát triển quyền tự do xây dựng những sidechain độc lập với các tính năng khác nhau mà không cần thay đổi giao thức lớp cơ sở của Bitcoin (hoặc trong trường hợp này là lớp cơ sở của eCash).
Các nhà phát triển có thể thử nghiệm những ứng dụng khác nhau cho thanh toán, quyền riêng tư, tài sản kỹ thuật số và thị trường dự đoán, còn thợ đào có thể “tối đa hóa doanh thu” bằng cách kiếm thêm phí giao dịch.
Năm sidechain đã ra mắt cùng mainnet eCash: BitNames, BitAssets, Thunder, Truthcoin và zSide; hai sidechain khác là Photon có khả năng chống lượng tử và sàn giao dịch phi tập trung CoinShift vẫn đang được phát triển.
Liên quan: Nhà phát triển blockchain Paul Sztorc công bố bản hard fork BTC eCash
Sztorc đã dành hơn một thập kỷ để ủng hộ Drivechain và tin rằng cách tiếp cận phát triển vốn nổi tiếng bảo thủ của Bitcoin đã kìm hãm tiềm năng của mạng.
“Bất cứ điều gì không tối đa hóa việc sử dụng mạng đều chỉ là sự xao nhãng,” ông nói. “Người dùng, những người thực sự trả phí giao dịch cho thợ đào, sẽ giành chiến thắng về lâu dài.”
Cách truy cập các coin mới
Bản fork eCash diễn ra tại block Bitcoin 973.728, và bất kỳ ai kiểm soát khóa riêng của mình tại thời điểm chụp snapshot đều nhận được số dư ECX tương đương.
“Nếu bạn nắm giữ khóa của BTC tại đúng block đó, giờ đây bạn sở hữu chính xác lượng ECX tương đương,” LayerTwo Labs nói với Magazine. “Đơn giản vậy thôi, và bạn có thể truy cập chúng ngay bây giờ.”
Cũng như vẻ đẹp, sự đơn giản nằm trong mắt người nhìn; những Bitcoiner tự lưu ký coin sẽ cần sử dụng một ví hỗ trợ eCash và cẩn thận làm theo quy trình của ví để tách ECX khỏi BTC.
Vì hai mạng chia sẻ lịch sử giao dịch, một giao dịch không được bảo vệ trên chuỗi này có thể bị phát lại trên chuỗi kia.

LayerTwo Labs cảnh báo: “Đừng bao giờ chuyển BTC trước, vì một giao dịch BTC thông thường, không được bảo vệ, rất dễ bị phát lại trên mạng ECX.” Công ty cho biết các cơ chế kiểm soát phát lại đã được tích hợp vào giao thức, nhưng khuyến nghị người nắm giữ chuyển ECX trước, rồi mới chi BTC.
Bất kỳ ai giữ BTC trên một sàn giao dịch tập trung đều “phụ thuộc vào quyết định của sàn về việc phân phối” và nên kiểm tra xem sàn của mình có hỗ trợ bản fork hay đã công bố việc phân phối ECX hay chưa.
Người nắm giữ có thể giao dịch ECX ở đâu?
Truy cập được ECX không đồng nghĩa với việc có thể bán token này, và hiện token chưa được cung cấp rộng rãi trên các sàn tiền mã hóa lớn. Tùy quốc gia bạn đang ở, các bản fork Bitcoin có thể kéo theo hệ quả thuế; bạn nên tìm hiểu trước khi nộp tờ khai thuế tiếp theo.
NeoxEX cho biết đã mở các dịch vụ nạp, rút và giao dịch ECX gốc vào ngày 29 tháng 10, với các cặp ECX/USDT, ECX/USDC và ECX/BTC; trong khi CoinW thông báo kế hoạch phân phối ECX cho những người nắm giữ Bitcoin đủ điều kiện, còn thời điểm mở nạp, rút và giao dịch sẽ được công bố sau.
Orca, một sàn giao dịch phi tập trung trên Solana, cho phép người dùng hoán đổi USDC lấy ECX được bọc (wECX) thông qua một pool thanh khoản. Điều đó mang đến cho người nắm giữ một cách khác để giao dịch mức độ tiếp xúc với ECX, nhưng liên quan đến một token được bọc trên blockchain khác thay vì giao dịch ECX gốc trên mạng eCash.
Liên quan: Binance, Polymarket tìm kiếm hard fork Polygon để khôi phục 6,8 triệu USD tiền mã hóa bị đánh cắp
Các token có giá trị bao nhiêu? CoinMarketCap định giá ECX ở mức 32,63 USD, với khối lượng giao dịch khoảng 355.000 USD trong 24 giờ tính đến ngày 5 tháng 11; trong khi CoinGecko hiển thị token dưới dạng danh sách xem trước, chưa có giá và không có thị trường sàn giao dịch nào được theo dõi. Nhà cung cấp dữ liệu thị trường tiền mã hóa Kaiko cho biết họ không theo dõi ECX, làm hạn chế khả năng tiếp cận dữ liệu thị trường độc lập.
LayerTwo Labs cho biết giao dịch ban đầu khiến ECX dao động trong khoảng 40–50 USD, nhưng không cung cấp dữ liệu hỗ trợ về độ sâu sổ lệnh hoặc khối lượng giao dịch; thay vào đó, công ty chỉ ra tổng giá trị bị khóa (TVL) của pool Orca để người dùng đánh giá thanh khoản hiện có.

“Nếu bản fork của chúng tôi tái hiện dù chỉ một phần hiệu suất ban đầu của [Bitcoin Cash] BCH,” Sztorc nói, “thanh khoản sẽ rất đáng kinh ngạc,” đồng thời cho biết bất kỳ ai lo ngại về thanh khoản thấp có thể giữ coin của mình và quyết định sau.
“Chúng tôi đang tích cực bổ sung các sàn giao dịch và cặp giao dịch mới, vì vậy trải nghiệm người dùng sẽ chỉ được cải thiện,” ông nói. “Nếu không, bạn cứ thoải mái nhận số tiền miễn phí của mình rồi rời đi.”
Một tầm nhìn khác về Bitcoin
Sztorc cho biết giá trị của eCash rốt cuộc sẽ phụ thuộc vào việc các nhà phát triển có xây dựng những ứng dụng hữu ích hay không và người dùng có sẵn sàng trả tiền cho chúng hay không. Ông nói, khách hàng trả tiền và doanh thu từ phí giao dịch là những thước đo thành công chính của dự án trong năm đầu tiên.
Ông không lo ngại về những lời chỉ trích đối với mô hình bảo mật của Drivechains, đặc biệt là “sự mê tín” cho rằng các thợ đào có thể phối hợp để đánh cắp số tiền được giữ trên các sidechain.
“Nếu bạn thực sự tin rằng các thợ đào sẽ thiêu rụi chính những hoạt động trị giá hàng tỷ đô la của họ để thực hiện một vụ trộm ngắn hạn trên một L2, thì bạn cũng không nên tin tưởng L1 của Bitcoin,” ông nói.
Vì vậy, hiện tại eCash mang đến cho những người ủng hộ Bitcoin một tài sản mới và các nhà phát triển một sân chơi mới — nhưng việc ECX có trở thành thứ gì đó lớn hơn nhiều hay không sẽ phụ thuộc vào việc có ai thực sự muốn sử dụng nó hay không.

