Andre Cronje, nhà sáng lập nền tảng DeFi Flying Tulip và người tạo ra Fantom Network, cho rằng phần lớn giao thức DeFi không còn thực sự phi tập trung.
“Tôi không nghĩ DeFi còn tồn tại bên ngoài những ngách rất nhỏ đó,” Cronje nói với Cointelegraph trong chương trình Chain Reaction X Spaces phát sóng thứ Năm. trình chiếu.
Ông lập luận “DeFi thực sự” phải phi tập trung, bất biến và không có bên trung gian, đồng thời nói thêm: “Tuyên bố đó thực sự không đúng với hầu như bất kỳ giao thức nào khác đang vận hành hiện nay.”
Đây là quan điểm Cronje nêu trong nhiều tháng. Đầu năm nay, ông cho rằng phần lớn DeFi đã “không còn là DeFi” theo nghĩa nghiêm ngặt, trong lúc nhà phát triển tranh luận liệu bộ ngắt mạch và biện pháp kiểm soát khẩn cấp khác có cần thiết để bảo vệ người dùng trước vụ khai thác hay không.
TVL DeFi giảm hơn một nửa trong 10 tháng qua, xuống 75 tỷ USD tại thời điểm viết bài, từ 167 tỷ USD hồi đầu tháng /2025, theo DefiLlama.
TVL DeFi qua mọi thời kỳ. Nguồn: DefiLlama
Cronje không phải người duy nhất có nhận định này. Ngân hàng Trung ương châu Âu cũng đặt câu hỏi liệu tổ chức tự trị phi tập trung (DAO) có đủ phi tập trung để tiếp tục nằm ngoài phạm vi quản lý của cơ quan quản lý hay không. Trong báo cáo nghiên cứu tháng, ECB xem xét Aave, MakerDAO, Ampleforth và Uniswap, phát hiện 100 người nắm giữ token quản trị hàng đầu kiểm soát hơn 80% nguồn cung tại mỗi giao thức, dựa trên ảnh chụp số dư tháng /2022 và tháng /2023.
Các tác giả ECB cho biết phát hiện này đặt dấu hỏi về tính phi tập trung vốn có của DAO, cũng như việc các tổ chức này có nên tiếp tục nằm ngoài Quy định về Thị trường Tài sản Tiền mã hóa (MiCA) của khối với tư cách dịch vụ “hoàn toàn phi tập trung” hay không.
Liên quan: Wintermute rót 1000000000 tỷ USD vào AI và giao dịch tần suất cao khi mở rộng TradFi: Báo cáo
DeFi rời xa tính phi tập trung
Cronje cho rằng DeFi rời xa tính phi tập trung vốn có để chuyển sang mô hình tài chính mới mang tên “tài chính onchain hay tài chính mở.” Ông dẫn chứng:
“Chúng ta đã rời xa [DeFi] từ lâu. Bởi vì bên trung gian hiện giờ là một công ty, bên ra quyết định, bên tuyển chọn, ủy ban quản lý rủi ro và tất cả những thứ truyền thống chúng ta từng thấy trong lĩnh vực ngân hàng.”
Cronje cho rằng điều này không loại trừ sự tồn tại của DeFi thực sự. Ông vẫn nhìn thấy đổi mới thực chất trong một số giao thức DeFi.
Cronje là một trong những nhà sáng lập được kính trọng nhất trong lĩnh vực DeFi. Blockchain Sonic do ông sáng lập tự nhận là blockchain Máy ảo Ethereum nhanh nhất, với thời gian hoàn tất “thực sự” là 720 mili giây trong môi trường testnet.
Trước đây, Cronje sáng lập Yearn.finance và Keep3r Network.
Chuyên mục: Tại sao các nhà phát triển Ethereum muốn có tính năng ‘staking một cú nhấp chuột’ cho tổ chức